ببرد . اگر افشرهء خوشهء لوف مارى را با روغن زيتون و قطران بياميزند و قطره‌هايى از آن در گوش ريزند درد از بين مىرود . بيخ پيلگوش از جمله دواهايى است كه چرك از گوش ببرد و قرحهء گوش را شفا دهد و در علاج كرى نافع است . تخم پيلگوش علاج هر نوع جوش و زخم بينى است حتى اگر سرطانى باشد . بهتر آن است به وسيلهء پشم آن را به بينى وارد كنند . چشم : بيخش در قرحهء چشم مفيد است . نفس‌كش : پيلگوش - يا بيخ آن - و بويژه نوع پيچى را چندين بار در آب جوشانند تا قوت داروئيش كاهش يابد و از آن پس بخورند . در مداواى خون برآوردن ، برنشيت كهنه ، نفس بلندى ، نافع است . اندامان غذا : خوردنش خلط غليظ پديد آرد . اندامان دفعى : پيلگوش پيچى را با شراب خورند شهوت‌انگيز است ، گرده را مىپالايد ، علاج بواسير است . گويند : سى دانه از ثمر فيلگوش پيچى را با سركه يا با شرابى بخورند بچه مىاندازند . شايد اگر فتيله‌اى از آن درست كنند و بردارند بچه را بيندازند - و شايد در وقتىكه گلش پژمرده مىشود آن را بو كنند بچه بيندازند - فيلگوش بول را ريزش دهد . زهرها : اگر تن را با بيخ آن ماساژ دهند مار نمىگزد . لعبه بربريه : چيزى است مانند سورنجان . از افريقا مىآورند و سورنجان تقلبى است . مزاج : در سوم گرم است . اندامان راننده : شهوت‌انگيز است . لسان العصافير ( زبان گنجشك ) : مزاج : در دوم گرم و در اول تر است . خاصيت : برگش گيرنده و تنقيه كننده و جوشكار است . زخم و قرحه : برگش زخم را بهم آرد و قرحهء تر را جوش مىدهد . مفاصل : پوستش با سركه ضماد شود ؟ كوفتگى ماهيچه را دوا كند . نفس : مسكّن تپش قلب است ( خفقان ) اندامان دفعى : شهوت‌انگيز است . جانشين : براى تقويت جنسى بوزنش مغز گردو يا قدومهء سرخ كارش را انجام مىدهد . لسان الثور ( گاو زبان ) : گياهى است برگ پهن همانند مرو ، در بسائى زبر و چوبكهايش شبيه پاى ملخند . رنگش وسطى بين سبزى و زردى است . گزينش : در به كار بردن به منظور درمانى گاو زبان خراسانى كه برگش ستبر و بر روى برگش نقطه‌هايى هست كه از آنها خارمانندهايى يا كرك و پرزهايى جدا شده است خوب است . اما آنچه را كه در مملكت ما گاو زبان مىپندارند و طبيبان از آن استفادهء دارويى مىنمايند گاو زبان راستين نيست و اكثرا تيره‌اى از گياه مرو را بنام گاو زبان به كار مىبرند و فايده‌اش به فايدهء گاو زبان نمىرسد . مزاج : گرميش نزديك به اعتدال است و كمى به سوى گرمى گرايش دارد ، در آخر اول رطوبتى دارد . اما خشكيده‌اش كمتر از سبزش ترمزاج است . خوزى گفته است در آخر دوم سرد و تر است و اين نظريه از راستى دور است . خاصيت : سوخته‌اش داروى زخم دهان كودكان و فرونشانندهء التهابات درون دهان است . ناسوخته‌اش نيز براى علاج زخم و التهابات درون دهانى خوب است ، اما سوخته‌اش بهتر است . نفس‌كش : همراه شراب شادىآور است ، تقويت قلب كند ، علاج بيمارى ترس است ( توحش ) . تپش قلب را از بين مىبرد . علاج بيماريهاى سودايى است . بعضى از